ეცადეთ ამ საწამლავს ბავშები მაინც მოარიდოთ. შეიძინეთ პროდუქცია, რომელიც ამ შხამს არ შეიცავს!

დიდი ტყუილი ფტორის შესახებ

ხშირად იხეხავთ თუ არა კბილებს? რამდენჯერ დღეში? ალბათ ერთხელ ან ორჯერ. არასოდეს დაფიქრებილხართ რისგან შედგება თქვენი კბილის პასტა და რა ნივთიერებები შედის მის შემადგენლობაში?
ალბათ რთულად თუ წარმოიდგენს ვინმე, რომ კბილის პასტა, რომლითაც მთელი ცნობიერი ცხოვრების მანძილზე ვსარგებლობთ, შესაძლებელია ორგანიზმისთვის მავნე ნივთიერებებს შეიცავდეს – კერძოდ ფტორს.
ფტორიდი არის ფტორის იონი. ყველა ორგანული და არაორგანული ნაერთს, რომელსაც ფტორი შეიცავს, ფტორიდი ეწოდება. სწორედ მათზე იქნება მოცემულ სტატიაში საუბარი.

ფტორი არის გაზი. ბუნებაში ის ძირითადად სხვა ნივთიერებებთან ნაერთ მდგომარეობაში გვხვდება – მაგალითარ როგორც კალციუმის ფტორი (CaF) ან ნატრიუმის ფტორი (NaF).
ფტორი ასევე ბუნებრივ ელემენტს წარმოადგენს, რომელიც დედამიწის ქერქის შემადგენლობაში შედის. ის ძალიან მცირედი დოზით (ერთ მემილიონედი ნაწილი) წყალშიც მოიპოვება. მცენარეები, რომლებიც ფტორს მიწიდან და წლიდან იღებენ, ამარაგებენ ჩვენ საჭმელსა და სასმელს ამ ნივთიერებით.
ფტორიდი ადამიანისთვის ტოქსიკურ ნივთიერებას წარმოადგენს, მიუხედავად იმისა, რომ ის ბუნებრივი ნივთიერებების რიგში გადის, ბევრად ტოქსიკურია ვიდრე ტყვია. ნატრიუმის ფტორიდის 2-5 გრამიანი ინექცია (კბილის პასტის სტანდარტულ კომპონენტს წარმოადგენს) ადამიანისთვის სასიკვდილოა!
საშუალო ზომის კბილის პასტის ტუბში არსებულს ფტოროდის რაოდენობას, ერთ ჯერზე მთლიანად გამოიყენებისას თავისუფლად შეუძლია ბავშვის სიცოცხლე იმსხვერპლოს!
კბილის პასტის შემადგენლობაში მყოფ ფტორში, ბევრად მეტი ფტორიდია, ვიდრე მის ბუნებრივ მდგომარეობაში. თავდაპირველად მას წყალში ურევდნენ, რადგან ითვლებოდა, რომ ფტორი აფერხებს კარიესს და სასარგებლოა კბილებისთვის. მოგვიანებით მოხდა მისი ასევე კბილის პასტაში შერევა. არსებობს ქვეყნები (მაგალითად აშშ) სადაც ბუნებრივი წყლის 2/3 ფტორირებულია.

 

რა სახით მოქმედებს ფტორი კარიესთან ბრძოლისას?

დადგენილია, რომ ფტორი ბატერიებისთვის ტოქსიკურია. ბაქტერია, ისევე როგორც სხვა ცოცხალი ფორმა, იკვებება, მაგალითად შაქრით (გლუკოზით, ფრუქტოზით, ლაქტოზით და საკვების სახამებლით), ასვე ბაქტერიების ნარჩენებით. ეს სწორედ ის მჟავის ნარჩენებია, რომლებსაც კბილის ემალის გაფუჭება და კარიესის გამოწვევა შეუძლია. ფტორი ბაქტერიის საწამლავს წარმოადგენს და ამცირებს მის მოქმედების შესაძლებლობას, რათა შემცირდეს შაქრის გადამუშავება.


მაგრამ სამწუხაროდ ფტორიდი იმდენად მავნებელია, რომ ის არა მარტო ბაქტერიებს, არამედ ორგანიზმის სხვა უჯრედებსაც აზიანებს. მცირე დოზითაც კი მისი გამოყენება (თუნდაც კბილის პასტაში) იწვევს დიდ რისკს და შესაძლოა ჯანმრთელობას სერიოზული კვალი დაასვას.
ორი სახის ფტორის ინტოქსიკაციის, იგივე ფლუროზის ქრონიკულ ფორმას ვხვდებით: კბილის და ჩონჩხის, მეტად საშინელი სიმპტომებით, რომელსაც უკეთესია თუ არ ავხსნით. ასევე არსებობს მრავალრიცხვოვანი გამოკვლევები, რომლების თანახმადაც, ფტორიდი წარმოაგენს ნეიროტოქსინს და ამცირებს კოგნიტიურ შესაძლებლობებს (ენების შესწავლა, მეტყველება, აზროვნება) და მახსოვრობას.
არსებობს მთელი რიგი ჯანმრთელობის პრობლემები, რომლებსაც ფტორის გამოყენება იწვევს. ძირითადი ინფორმაცია ამ თემაზე გასაიდუმლოებული იყო და ხელმისაწვდომია, მხოლოდ უკანასკნელი 10 წლის მანძილზე.
ათეულობით წლის მანძილზე მიმდინარეობდა მოსახლეობაში ფტორის პროპაგანდა. მეცნიერებს, რომლებისც აცხადებდნენ, რომ ფტორი ორგანიზმისთვის საზიანო ნივთიერებას წარმოადგენს, მასხარად იგდებდნენ და სასამსახურებიდან ათავისუფლებდნენ.
მხოლოდ დღევანდელ დღეს გახდა შესაძლებელი იმ კვლევების შედეგების გამოქვეყნება, სადაც საუბარია სტანდარტების მიხედვით ფტორის დასაშვები დოზის მომწამვლელ ეფექტზე. ფართოდ რეკლამირებული კბილის პასტები („Blend-a-med“, „Colgate“, „Aquafresh“ და სხვები) საკმაოდ დიდი რაოდენობით ფტორს შეიცავს. ხსენებულ პროდუქტს ხალხი, რეკლამაში ხშირად გამეორებული მრავალი ტყუილის გამო ყიდულობს.

რა შეგვიძლია გავაკეთოთ?
დასაწყისისთვის ამ საკითხს სხვა თვალით შევხედოთ. საღ აზრს თუ მივყვებით, რა თქმა უნდა არ არის მიზანშეწონილი გარკვეული ნივთერებების (მიტუმეტეს რეგულარულად) მიღება მაშინ, თუ არ ვიცით რას წარმოადგენს ხსენებული ნივთიერება.
თუ ოდნავი ეჭვი მაინც არსებობს იმისა, რომ ფტორი მავნებელია – ესეიგი არანაირი სარგებელი მის გამოყენებაში არ არსებობს. ჩვენ შემთხვევაში, მრავალრიცხვოვანი მასალა ადასტურებს იმას, რომ უმჯობესია ამ ნივთიერებაზე უარი ვთქვათ.

 

სტომატოლოგების რჩევები კარიესის „უფტორო“ პროფილაქტიკის თაობაზე:

  • რაც უფრო იშვიათად მივირთმევთ თეთრი შაქრით მდიდარ პროდუქტს, მით უფრო ნაკლებად გამოიმუშავებენ ბაქტერიები მჟავას.
  • სასურველია შარქის მხოლოდ თხილთან, ხილთან, მშრალ ხილთან გამოყენება. თეთრ შაქარზე ბევრად მავნებელი გენმოდიფიცირებული დამატკბობელია (ასპარტამი).
  • მაქსიმალურად შეამცირეთ შარქის პირის ღრუში ყოფნის პერიოდი. შაქრით მდიდარი საკვების მიღების შემდეგ აუცილებელია კბილების გამოხეხვა.
  • ასევე მავნებელია ტკბილეული და ტკბილი სასმელის გრძელვადიანი გამოყენება. დამტკბარი სითხის მიღების შემდეგ, ასევე აუცილებელია კბილების გამოხეხვა.
  • აუცილებელია კბილების ძაფით ან ჯაგრისით ხშირი გამოწმენდა.

დამატებითი ინფორმაცია:
ქვეყნები, სადაც აიკრძალა წყლის ფტორირება:
გერმანია, ავსტრია, შვეიცარია, ჰოლანდია, საფრანგეთი, ბელგია, ჩინეთი, ჩეხეთი, დანია, ფინეთი, უნგრეთი, ინდოეთი, ისრაელი, იაპონია, ლუქსემბურგი, ნორვეგია, შოტლანდია, ჩრდ.ირლანდია, შვედეთი.

გირჩა ჯირკვალი (ეპიფიზი) პირველი ხვდება ფტორის დარტყმის ქვეშ
1990 წელს დაიწყო ცდები ფტორიდის გირჩა ჯირკვალზე ზემოქმედების გამოსაკვლევად. ეპიფიზი, ის მცირე ზომის ჯირკვალია, რომელიც ორ ნახევარსფეროს შორისაა მოქცეული.
გირჩა ჯირკვალი დაკავებულია მელატონინის გამოყოფით, რომელსაც სხვანაირად „ახალგაზრდობის ჰორმონი“ ეწოდება – ის სქესობრივ მომწიფებას უწყობს ხელს. მელატონინი გირჩა ჯირკვლის მიერ სეროტონინიდან გამომუშავდება, რომელიც მეცნიერების აზრით სააზროვნო ფუნქციაზეა პასუხისმგებელი. ეპიფიზი ასევე პასუხისმგებელია იმუნიტეტზე და ნორმალური მუშაობისას თავისუფალი რადიკალების ზემოქმედებისგან იცავს ტვინს. ექიმ ჯენიფერი ლიუკის მიერ დამტკიცებული იქნა, რომ ფტორის ზემოქმედებისას, პირველი, გირჩა ჯირკვალი ხვდება დარტყმის ქვეშ. გამოკვლევების თანახმად, ამ ელმენტის ჭარბი რაოდენობა ნაადრევ სქესობრივ მომწიფებას და ორგანიზმის თავისუფალი რადიკალების წინააღმდეგ ბრძოლისუნარიანობის შემცირებას იქვევს.
გამოკვლევების თანახმად, ფეხმძიმობისას ფტორი მეტად სახიფათო ზემოქმედებას ახდენს ნაყოფზე. მას შეუძლია ნაყოფის გენეტიკური ცვალებადობა გამოიწვიოს და ამ სახით გაზარდოს კიბოთი დაავადების რისკი. კვლევებმა აჩვენა, რომ ფტორს ძვლის კიბოს გამოწვევაც შეუძლია.
ყველაზე საშინელი კი ის არის, რომ ამ ფაქტებს არავინ აქცევს ყურადღებას. წარმოიდგინეთ თუ რა შედეგებს გამოიწვევს მრეწველობის დარგში ის ფაქტი თუ ფართო მასებისთვის ცნობილი გახდება ფტორის ტოქსიკური ხასიათის შესახებ!

ფტორი ასევე გავლენას ახდენს ფარისებრ ჯირკვალზე
გამოკვლევებმა აჩვენა, რომ ფარისებრი ჯირკვლის დაავადებებმა იმატა მას შემდეგ რაც ფტორის სასარგებლო ხასიათის მასობრივი პროპაგანდა გაჩნდა. ცნობილია რომ ფარისებრი ჯირკვალი ნივთიერების ცვლასთან დაკავშირებულ მრავალ პროცესზეა პასუხისმგებელი. მისი ფუნქციის დარღვევა სერიოზულ პრობლემებს იწვევს, ერთ ერთი მათგანია ჭარბი წონა. არ ყოფილა შემთხვევითობა ის ფაქტი, რომ ფტორის პოპულარიზაციასთან ერთად აშშ-ს მოსახლეობამ იმატა წონაში.
* ფტორის ჭარბ რაოდენობას შეუძლია ძვლების და კბილების დაშლა, ასევე ფარისებრი ჯირკვლის ფუნქციის მოშლა.
* ფტორის ხანგრძლივმა გამოყენებამ შესაძლოა დნმ-ს გენეტიკური დარღვევები, კიბო, ჭარბი წონა, IQ-ს კლება, ლეტარგია, ალთსჰაიმერი და სხვა დაავადებები გამოიწვიოს.


უმეტესობა კბილის პასტა შეიცავს ფტორს. ჩვენ ბავშვობიდან გვიბეჭდავდნენ თავში, რომ კბილები უნდა ვიხეხოთ დღეში ორჯერ.
ფტორის ზეგავლენა ფარისებრ ჯირკვალზე, არ არის სრული სურათი. ის აქტუირად შედის ალუმინთან რეაქციაში, რომელიც საკმაოდ ფართოდ გამოიყენება ჭურჭლის დასამზადებლად. რეაქცია ქმნის ალუმინის ფტორიდს, რომელსაც გემატოენცეფალური ბარიერის გადალახვა შეუძლია. გემატოენცეფალური ბარიერი ჩვენ ტვინს მავნებელი ნივთიერებებისგან იცავს. ალუმინის ფტორიდი ახერხებს მის გადალახვასა და ნერვულ უჯრედებში ჩარჩენას, რასაც შესაძლოა თავის ტვინისთვის კატასტროფული შედეგები მოჰყვეს. საუბარია გონებრივ სისუსტესა და მთელ რიგ ფსიქიურ თუ ნერვულ აშლილობებზე. კვლევებმა აჩვენა, რომ ალთსჰაიმერის შემთხვევები ფტორის პოპულარიზაციასთან ერთად გაიზარდა. გამომდინარე აქედან არ არის გასაკვირი თუ რატომ ლიდერობს აშშ ალთსჰაიმერის დაავადებების რიცხვით.
ფტორის ორგანიზმიდან გამოდევნას დიდი დრო სჭირდება. დროთა განმავლობაში ის გროვდება ძვლებსა და კილებში. სულ ცოტა ხნის წინ გახდა ცნობილი, რომ ყველაზე დიდი დოზით ფტორი გირჩა ჯირკვალში გროვდება, რომელიც ტვინის ცენტრში მდებარეობს.

ნატრიუმ ფტორიდის გრძელვადიანი ყოველდღიური გამოყენება, ჯანმრელობის შემდეგ დარღვევებს იწვევს:

  • გენეტიკური დარღვევები დნმ-ს დონეზე.
  • კიბო
  • ფარული ჯირკვლის ფინქციის მოშლა, რამაც შესაცძლოა მთლიან ენდოკრინულ სისტემაზე მოახდინოს გავლენა.
  • ალთსჰაიმერი
  • ნეიროლოგია: ფოკუსირების უნარის დაკარგვა, დაღლილობა, IQ-ს დაწევა.
  • გირჩა ჯირკვლის ჰორმონის ფუნქციის მოშლა, კიბოსდამცავი დაცვის შესუსტება, ძილის პრობლემები.
  • გირჩა ჯირკვლის ბლოკირება და მისი კალციფიკაცია.

აუცილებელია გვახსოვდეს, რომ წყლის დუღილი, მხოლოდ აძლიერებს მასში ფტორის შემცველობას.
მრავალმა გამოკვლევამ დაადასტურა, რომ ორგანიზმში ფტორის გადაჭარბებული შემცველობა, ხელს უწყობს კიბოს უჯრედების წარმოქმნას.
კბილის პასტის არჩევსას, აუცილებელია ვიცოდეთ არის თუ არა მასში ამ ქიმიური ნაერთის შემცველობა. ყოველდღიურად ადამიანები დიდი რაოდენობით ფტორს მოიხმარენ, რაც არამარტო კბილის პასტის, არამედ წვენების, წყლის, და იმ სხვა დანარჩენი პროდუქტების ნაწილია, რაც ფტორირებულ წყალზეა დამზადებული.
კბილების ფლუოროზი – ფტორით მოწამვლა, რაც კბილის ემალის დარბილებას იწვევს. მისი სიმპტომები ბავშვების 60%-ს აღმოაჩნდა.
ეცადეთ არ გამოიყენოთ კბილის პასტა ფტორის შემცველობით. არსბობს კბილის პასტები პროპოლისით, საკვები სოდით, ჩაის ხის ზეთით, მურით, რომლებიც უსაფრთხოა.
დოქტორი ჯ. იამუიანისი, წიგნში „ფტორი, როგორც სიბერის ფაქტორი“, წერს: „სიმართლე მდგომარეობს იმაში, რომ ფტორირება მილიონობით ადამიანის მოწამვლის მიზეზია მთელი დედამიწის ზურგზე.“

 

ეს არის ძალიან მნიშვნელოვანი სტატია და გაუზიარეთ რაც შეიძლება მეტ ადამიანს, რომ ბავშვები მაინც მოარიდონ ფტორიან პროდუქტს და შეიძინონ კბილის პასტები ფტორის გარეშე!